TÊN VIỆT – TÊN MỸ (TT)



Lời phi lộ: Thưa quý độc giả. Sau bài viết lần trước nói về họ và tên người Việt, phản ứng của quý độc giả, như thường lệ, có người khen kẻ chê. Tác giả xin trân trọng đón nhận mọi ý kiến đóng góp để cho nội dung của bài viết, đặc biệt ý nghĩa của các họ người Việt chúng ta được sáng tỏ. Trong các ý kiến đóng góp, tựu trung gồm ba nhóm: nhóm đồng ý và cổ võ chúng tôi tiếp tục công việc mà từ trước đến nay chưa ai chịu ghé mắt vào; nhóm không đồng ý thì cho rằng những cách dịch nghĩa các họ như trên là không chính xác, cần nghiên cứu lại. Tác giả trân trọng ý kiến này và hứa sẽ cố gắng để hoàn thiện.

Riêng nhóm thứ ba thì cho rằng họ là họ chẳng có ý nghĩa gì cả. Ðiều này tác giả xin tự bênh vực cho mình ngay. Xin xem phần bài chính dưới đây.

Tóm lại, tác giả xin quý vị cao minh chỉ giáo để công việc được hoàn hảo hơn.  

 

Thú vui đặt tên

Từ cổ chí kim, con người có tật hay đặt tên. Bất cứ thứ gí hiện hữu trên cõi đời này đều có cái tên của nó. Thậm chí những vì sao xa tít mù khơi ngoài không gian vô tận mà loài người có thể vói tay đến cho đến những thần linh trong trí tưởng tượng hay trong một giai đoạn lịch sử huyền hoặc nào đó của nhân loại cũng có tên. Không những một tên, nhiều khi có đến hai hay ba tên. Chẳng hạn cây rau muống, trong các chợ Việt Nam thì thường theo cách nói của người Tàu gọi là ong choy (có lẽ do âm của hồng tâm thảo mà ra) tiếng Anh thì gọi là morning glory (vinh quang đán – buổi sáng vinh quang) hoặc climbing bindweed (bìm bìm bò) và tên khoa học là Aquatica Ipomoea Convovulus. Cả rau muống lẫn bìm bìm thuộc họ Convolvulus. Ngoài các tên chính thức ra, mỗi địa phương còn có tên riêng cho mỗi loại nữa. Chẳng hạn như trái thơm có thêm hai tên nữa là dứa khóm. Tóm lại vạn vật cái gì cũng có tên do con người đặt ra cả.

Nay đến tên đặt cho con người, ngoài việc để chỉ danh và để phân biệt với người chung quanh, cái tên đó phải có ý nghĩa nào như tác giả đã thu gọn lại trong 12 khuynh hướng đặt tên trong bài trước huống gì cái họ của cả một dòng họ lại không có ý nghĩa. Có điều cái nghĩa như tác giả tìm thấy có thể không phù hợp hay chính xác thì điều đó rất có thể xảy ra. Nếu bảo rằng khi đặt tên cho con, cha mẹ luôn luôn tìm cách gán cho nó một ý nghĩa nào đó, kể cả cái tên phản ảnh nỗi hằn học đối với người tình phụ đã bỏ bê mình trong lúc mang thai và trốn tránh trách nhiệm làm cha cũng vẫn mang ý nghĩa.

Nếu bảo rằng cái họ không có ý nghĩa tức là vô nghĩa, vậy khi đặt tên cha mẹ cố tìm ý nghĩa tốt đẹp để đi kèm theo cái họ vô nghĩa thì hoá ra quá mâu thuẫn và nghịch lý lắm sao? Mong quý vị cao minh giúp đỡ cho tác giả bài này có thêm chứng liệu hay sử liệu để làm phong phú kho tàng văn hoá cổ xưa và đang đưa lưu truyền cho đến ngày nay.

Thông thường, trong một gia đình hạnh phúc; vợ chồng thương yêu nhau thì khi nghe tin vợ có thai, người chồng cảm thấy vui vui, hoà lẫn với chút hồi hộp vì được làm cha. Từ sau giây phút đó, hai vợ chồng thường hay thảo luận với nhau nên đặt tên cho con mình là gì. Việc tìm tên để đặt cho con nhiều khi mất cả tháng hay lâu hơn. Lúc ấy người cha thường phải đi hỏi ông nội, ông ngoại tương lai của đứa bé, bà con, người quen, vv. về ý nghĩa của cái tên mình sắp dùng để dặt cho con. Nếu không được nữa thì sẽ phải lục lọi khắp trong sách vở, tự điển (chứ không phải từ điển) để tìm. Kể ra cũng thú vị lắm chứ.  

 

Khuynh hướng đổi tên hiện nay

Như vừa nói trên, tên mỗi người đều có ý nghĩa. Vì hoàn cảnh đặc biệt, nhiều người Việt tha hương sanh sống ở xứ người. Vì vậy hiện nay khá nhiều người Việt bỏ tên Việt để lấy tên mới. Nếu ở Mỹ, ở Anh, Úc, ... là những nước nói tiếng Anh, thì bỏ tên cũ để thay bằng cái gọi là tên Mỹ, tên Anh, tên Úc, vv. Nếu ở Pháp thì cũng lấy tên Pháp; ở Ðức chắc sẽ phải lấy tên Ðức, vân vân và vân vân. Nếu thuần tuý như vậy thì không có gì đáng trách cả vì cha ông ta vẫn thường có câu: Nhập gia tuỳ tục, đáo giang tuỳ khúc. ‘When you are in Rome, you have to act like a Roman.’

Trong phạm vi bài này tác giả muốn trình bày một hiện trạng có thể gọi là đau lòng. Vì hiện trạng này mang tính chất “va chạm tự ái dân tộc” nên tác giả xin mạo muội nói ra để chúng ta cùng thảo luận. Theo chỗ thấy của tác giả, trong danh sách tên gọi là Mỹ dưới đây có rất ít tên chính gốc của Ăng-lê hay Ái-nhĩ-lan mà đa số là gốc Do Thái – Palestine, Ý, Pháp, Ðức, Ả-rập, Tân-ban-nha, La-tinh, ...

Câu hỏi được đặt ra là tại sao các tên của những nước này lại được nằm trong kho tàng của các tự điểm Anh, Mỹ, Larousse? Ðó là vì họ giữ cái tên cũ mang theo từ quê hương cũ sang sinh sống tại Hoa Kỳ. Một thời gian sau, chừng hai ba mươi năm, cái tên đó được ghi vào t ự điển của người Hoa Kỳ và nghiễm nhiên trở thành “tên Mỹ” để các bậc cha mẹ Việt Nam lấy đặt cho con mình. Thật là tội nghiệp cho các trẻ Việt Nam, tự nhiên biến thành người Hy Lạp, người Do Thái lúc nào chẳng hay!
Ðể tiện việc tham khảo, tác giả xin cống hiến quý độc giả một danh sách tên gọi là “Mỹ” để quý vị tuỳ nghi lựa chọn mỗi khi muốn bỏ tên Việt để đổi thành “cái gọi là” tên Mỹ.

Dưới đây là danh sách các tên “Mỹ” thường thấy, được chia làm hai phần; phần đầu là tên dành cho nữ giới và phần hai dành cho nam giới – theo truyền thống tôn trọng nữ quyền có từ ngàn xưa của của người Việt: vợ chồng.

Chúng tôi sẽ cố gắng tiếp tục cập nhật và tìm thêm cho đến khi thật đầy đủ. Quý vị độc giả có ý kiến gì, xin vui lòng đóng góp. Xin thành thật cảm ơn trước.
 

Tiếp theo ...
Female's names
Male's names